Την δεκαετία του ‘90, δεν ήταν λίγοι οι σκηνοθέτες που μεταπήδησαν από τη σκηνοθεσία διαφημιστικών και μουσικών βίντεων (να είναι καλά το MTV) στη σκηνοθεσία χολιγουντιανών ταινιών. Μάλιστα, πολλοί εξ’ αυτών έχουν μετατραπεί σε κάποια από τα μεγαλύτερα ονόματα της σημερινής βιομηχανίας (David Fincher), έχουν αποκτήσει φανατικό κοινό (Zack Snyder) ή θεωρούνται από τους σκληροπυρηνικούς σινεφίλ ό, τι καλύτερο έχει να επιδείξει το σύγχρονο σινεμά (Jonathan Glazer, Γιώργος Λάνθιμος).

Μερικές δεκαετίες αργότερα, το αντίστοιχο MTV της εποχής μας μάλλον πρέπει να αναζητηθεί στο διαδίκτυο και κυρίως το Youtube (σε μερικά χρόνια θα είναι μάλλον το TikTok). Εκεί μια ολόκληρη γενιά νέων δημιουργών ήρθε σε επαφή με diy δημιουργίες αγνώστων ή ακόμα, έκανε και τα πρώτα της βήματα, σκηνοθετώντας τα οικιακά κωμικά βίντεο ή (σπανιότερα) αριστοτεχνικά οπτικά δοκίμια. Σήμερα, και με αφορμή το πολύκροτο φιλμ τρόμου Talk to Me σε σκηνοθεσία των ελληνοαυστραλών δίδυμων σκηνοθετών (και πρώην youtuber) Φιλίππου, θυμόμαστε μερικούς youtubers που κατέληξαν να σκηνοθετούν μεγάλου μήκους ταινίες. Κάποιοι εξ’ αυτών μάλιστα, με ιδιαίτερη επιτυχία!

Προτού περάσουμε στη λίστα όμως, κάντε ένα subscribe στο κανάλι μας στο Youtube!

Kogonada – Columbus, After Yang

Το όνομα του Kogonada είναι γραμμένο με χρυσά γράμματα στην ιστορία των οπτικών δοκιμίων, όντας ένας από τους πρώτους που ανέδειξε το συγκεκριμένο μέσο κινηματογραφικού σχολιασμού. Τα βίντεο του δημιούργησαν ολόκληρη σχολή, σύντομα άρχισε να φτιάχνει βίντεο για την Criterion, πόσο όμορφο μοντάζ έχει αυτό το βίντεο, και τελικά συνέβη και εκείνο που μάλλον ήταν αναπόφευκτο∙ έκανε το σκηνοθετικό του ντεμπούτο. Ο λόγος για το Columbus, ένα μινιμαλιστικό φιλμ (και) για την αρχιτεκτονική που αγκαλιάστηκε από την κριτική, ενώ λίγα χρόνια αργότερα παρέδωσε την συμπαθητική ιστορία επιστημονικής φαντασίας, After Yang. Παρ΄ ότι είχε ως πρωταγωνιστή τον Colin Farrell, ο οποίος εκείνη την περίοδο πρωταγωνιστούσε και στο The Batman, η ταινία ακούστηκε ελάχιστα, αλλά σε κάθε περίπτωση αποτελεί μια ενδιαφέρουσα κινηματογραφική πρόταση. Στο επόμενο του σκηνοθετικό βήμα, ο Kogonada αποτέλεσε έναν εκ των δυο σκηνοθετών του Pachinko με την καριέρα του να φαντάζει ήδη τρομερά υποσχόμενη.

-Λάζαρος Κολαξής

Bo Burnham – Eighth Grade

Χρόνια προτού κατακτήσει τον κόσμο της κωμωδίας με το μοναδικό του ύφος, αλλά κυρίως με το αξεπέραστο και πρωτοποριακό Inside, ο Bo Burnham έκανε τα πρώτα του βήματα ως youtuber, ανεβάζοντας διάφορα κωμικά τραγούδια που έγραφε ο ίδιος. Σύντομα, αναδείχθηκε σε έναν από τους μεγαλύτερους youtubers της εποχής του και αφού μεταπήδησε στην κωμωδία, έκανε και το επόμενο βήμα με τον κινηματογράφο. Έτσι, φτάνουμε στο 2018 που κυκλοφορεί από την Α24 το σκηνοθετικό και σεναριακό του ντεμπούτο, Eight Grade, μια γλυκόπικρη ιστορία ενηλικίωσης που (καθόλου τυχαία) εστιάζει μεταξύ άλλων και στον τρόπο που τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης επηρεάζουν τη ζωή των εφήβων.

-Λ.Κ.

Kyle Edward Ball – Skinamarink

Ως youtuber, o Ball έτρεχε ένα κανάλι, το Bitesized Nightmares, στο οποίο ζητούσε από το κοινό να σχολιάζει περιγράφοντας εφιάλτες τους και εκείνος τους αναβίωνε σε βίντεο. Το σκηνοθετικό του ντεμπούτο, Skinamarink, βασίζεται στα πιο συχνά μοτίβα των παραπάνω εφιαλτών και θεωρείται μια από τις πιο… ιδιαίτερες ταινίες τρόμου των τελευταίων. Ασυμβίβαστη σκηνοθετικά, εμπνέεται περισσότερο από art-house ταινίες, όπως το πολυσυζητημένο Jeanne Dielman, 23 quai du Commerce, 1080 Bruxelles, παρά από τυπικές ταινίες τρόμου, καταφέρνοντας τελικά να διχάσει το κοινό. Για τους υποστηρικτές του, πρόκειται για μια πραγματικά πρωτότυπη ταινία, για τους μισητούς εχθρούς του δεν αποτελεί τίποτα περισσότερο από μία βαρετή δηθενιά, ιδανική για όσα άτομα πάσχουν από αϋπνίες.

-Λ.Κ.

Dan Trachtenberg – 10 Cloverfield Lane, Prey

Πριν σκηνοθετήσει το καθηλωτικό, απολύτως κλειστοφοβικό 10 Cloverfield Lane, του οποίου το σενάριο υπογράφει ο… Damien Chazelle του Babylon (!), το Prey που αναζωπύρωσε το ενδιαφέρον του κοινού για το franchise του Predator και το επεισόδιο Playtest του Black Mirror, o Dan Trachtenberg είχε ξεκινήσει ως youtuber στο κανάλι Totally Rad Show, όπου σχολίαζε βιντεοπαιχνίδια και ταινίες μαζί με τους Alex Albrecht και Jeff Cannata

-Λ.Κ.

Dave McCary – Brigsby Bear

Μπορεί να μην ξέρεις το όνομα του Dave McCary, αλλά εάν μεγάλωσες τη δεκαετία του ‘2000, τότε σίγουρα έχεις απολαύσει τη δουλειά του. Ο McCary δημιούργησε την πασίγνωστη διαδικτυακή σειρά Epic Rap Battles of History, παρέα με τους Nice Peter και Epic Lloyd -σκηνοθετώντας τα πρώτα (και καλύτερα) 30 επεισόδια της σειράς, και αφήνοντας ανεξίτηλο το σημάδι του στην ιντερνετική κουλτούρα. Παρέα με τα αχώριστα δημιουργικά φιλαράκια του, Kyle Mooney και Beck Bennett, ο McCary “αποφοίτησε” το 2013 από το YouTube και εισέβαλε στο Saturday Night Live, όπου και μας χάρισε μερικά από τα πιο εμπνευσμένα σκετσάκια εκείνης της περιόδου. Kαι μπορεί η αγάπη της τρελοπαρέας για άχαρη κωμωδία και 90s στυλιζάρισμα να κορυφώθηκε στο νοσταλγικό Saturday Morning All Star Hits του 2021, το απόγειο της συνεργασίας τους ωστόσο, παραμένει το αγαπημένο μας Brigsby Bear του 2017.

Παρά την κάπως άνοστη οπτική της ταυτότητα, η ταινία κέρδισε τις καρδιές μας χάρη στην αξιολάτρευτη και εκκεντρική της υπόθεση. Νομίζοντας οτι ο έξω κόσμος είναι μολυσμένος με ραδιενέργεια, ο νεαρός Τζέιμς κατοικεί σε ένα καταφύγιο παρέα με τους γονείς του, και περνάει τις ημέρες του απολαμβάνοντας την αγαπημένη του τηλεοπτική σειρά. Όταν η αστυνομία εισβάλλει στο καταφύγιο, ο Τζέιμς θα αντιληφθεί πως όλα όσα ήξερε ήταν ένα ψέμα -και θα κληθεί να αντιμετωπίσει την πραγματική ζωή, όπου τίποτα δεν είναι όπως φαίνεται.

Το Brigsby Bear δεν εξελίσσεται έτσι όπως το περιμένεις∙ παρά το λανθιμικό κόνσεπτ του, το φιλμ διηγείται μια τρυφερή και αισιόδοξη ιστορία, εξερευνώντας με σπάνια οξυδέρκεια τις προκλήσεις της ενηλικίωσης. Εστιάζοντας στο σημείο της εφηβείας όπου τα παιδικά ενδιαφέροντα αρχίζουν να θεωρούνται “μωρουδίστικα”, ο McCary μας εξηγεί πως, με λίγο πείσμα και μπόλικη αφέλεια, οι παιδικές εμμονές μπορούν να μετατραπούν σε πανέμορφα έργα τέχνης και το αποτέλεσμα είναι μια τρυφερή, αξέχαστη ιστορία που σε εκπλήσσει ευχάριστα με κάθε της σκηνή.

-Χρίστος Δημητρίου